ana shu so'ragan savollarning bittasi, islom nima? Islom mana bu beshta narsa. Imon nima? Mana bu yettita narsa. Ehson nima? An ta'budolloh aka anna aka tarohu, fayn la'mtakun tarohu, fayn nahu yaraka. Ehson, Allohni ko'rib turgandek, unga ibodat qilishing. Garchi Allohni ko'rolmasang ham, u seni ko'rib turadi. Ya'ni Alloh meni doim ko'rib turadi.
aniq ishonasiz Allohni ko'rib turibdi. Mana shu narsani qalbingizda aniq ishonchi bor va mana shu ishonchda mustahkamsiz va doimysiz. Savol. Ora chorada, gohi gohida Alloh sizni kuzatayotganligini his qilib qolasiz. Shu narsa ham muroqoba deyilar ekanmi? Yo'q. Hozirgi ta'rifda mustahkam bo'lasiz va doimiy bo'lsangiz, keyin muroqoba manzillardan
ga ko'tarilasiz. Agar mana shu shuur, his davomiy bo'lsa, har qanday holatingizda Alloh sizni kuzatib turganini his qilayotgan bo'lsangiz, uyingizda, ko'chada, yolg'iz qolganingizda, odamlar orasida, hazili jiddingizda, safaru hazaringizda, agar har bitta holatingizda Alloh sizni kuzatib turganligini his qilib turgan bo'lsangiz, demak siz eng oliy martabaga erishibsiz.
muroqaba martabasiga. Eng muhim martaba, eng foydali martaba, Alloh seni ko'zda tutib turganligini his qilishing. E qara endi, haqiqatdan shu savolni bersangiz, ha men doim shunaqaman deya olmaysiz da. Goxida taqoyimiz tutib qoladi. Qiyin bo'lgan ishni ham shart osonlik bilan qilib qo'yamiz. Goxida o'sha qarash harom bo'lgan narsani ko'rganda shart ko'zimizni olib qochamiz.
oson bo'ladi. Gohida o'sha shu'r yo'q bo'lib qoladi da, tikilib turaverasan. O'nni kelganda shu bir o'n ming so'mni shab berib yuborasan, endi o'nni kelganda shu ellik so'mni ham bera olmaysan. Demak, ana shu his doim tursa, siz uchun ana shu katta gunohlardan tiyilishlik hech narsa bo'lmas ekan. Muroqoba manzilati. Muroqoba, birodarlar, bu ilmning samarasi. Sizni ilm
miz yetarli bo'lsa, keyin murokabaga yetib borasiz.
ga tasvirga olib turibdi. Endi shuni ko'rib, bilib, boyagi e'lonni o'qib turib ham, biror narsani cho'ntagizga o'g'limcha solib olishligingiz aqllanib bo'ladimi? Yo'q. Nimaga siz o'g'ilni qilmaysiz? Chunki sizda bilim bor. Kamera nimaligini bilasiz va uni yozayotganligini bilasiz, kuzatuvdaligini bilasiz. Bilishingiz sizni to'g'ri bo'lishga majbur qilyapti. Endi shu savdo markaziga ikkinchi odamni
keldi. Sahroya. O'qishni ham bilmaydi, yozishni ham bilmaydi, videokameralarni ko'rmagan, uni nima ish qilishini tasavvur ham qilmaydi. Bu xatti harakatlari yozilib turilishini bilmaydi. Bu odam nima qilishi mumkin endi? Bir burchak o'tatdi, hech kim yo'q joyda ko'rib turib, hech kim ko'rmayapti deb cho'ntagiga solib oladi bir narsani. Nima uchun o'g'irlik qildi u? Ilmsizligi uchun, bilimsizligi uchun. Oldi, markazdan chiqib ketayotganda, ushlanadi,
gani uchun yolg'on ham gapirmaydi savdosida. Harom harishga ham qo'lini urmaydi, xotirjam bo'ladi. Uyingdasan, seni hech kim ko'rmayapti, xohlagan ishingni qilishing mumkin. Mana shu joyda o'zingizni kimligingizni sinang. Televizorda qo'yib o'tiribsiz, o'zingiz yakka, shu bir fahsh narsa chiqib qoldi. Shu yerda o'zingizni kimligingizni sinang. Qoida. Yolg'iz
qolganida ham bandani massiyatdan to'sadigan taqvosi bo'lmasa, Alloh uning biron amaliga parvo qilmaydi. Qaytaramiz? Bir banda yolg'iz qolganda ham, uni shu yolg'iz qolgan holatda gunohdan to'sadigan taqvosi bo'lmasa, Alloh bunaqa bandani bironta amaliga parvo qilmaydi. Chunki uni amallari rio, xo'ja ko'rsin, summa. A buni o'rniga ko'chada ham bir xil, uyda ham bir xil bo'lsa chi?
siri oshkorasi bir xil bo'lsa chi, mana shu odam haqiqiy najotga erishadi.
shuning uchun payg'ambarimiz aytadilar, roka atayani min vorayin, xoyrun min al firokatin min muhollatin.
taqvo bilan, varaq bilan o'qilgan ikkita katnamoz, gunoh savob aralashib o'qilgan mingta katnamozdan afzal.
Allohni qancha yaxshi tanisiz, dinni qancha yaxshi tushunsangiz, demak, muroqobangizni martabasi darajasi shunga yarasha bo'ladi.
muroqoba martabasi haqida aytilgan so'zlar. Kim doim Allohni o'zining fikrida, o'yida tutsa, kuzatib turganini qalbi bilan his qilsa, bas, Alloh bu bandani adashib ketishdan saqlaydi.
.
.
.
.
ligini his qilganligi shu gapni aytishiga sabab bo'ldi. O'sha boyagi gapda, o'sha yolg'iz qolganingizda gunoh ro'parangizga kelganda shart yuzi o'gira oldingizmi? Demak Alloh yodingizda turuvdi. Goxida inson o'zini o'y hayoliga erkinlik beradi. Shunda uni ko'nglidan Alloh norozi bo'ladigan ishlar o'tadi. Ma'siyatni tasavvur qiladi va o'sha ma'siyatni qilayotganligini
ammo hozir aytyapmiz, agar banda o'yiga, xayoliga kelgan narsani o'z holiga tashlab qo'ysa, gunoh mas'uliyat bo'lgan fikrlarni to'xtatmasa, jilovlamasa, bir kun kelib oyog'ini to'yilib ketishi bor.
ana shu o'y fikrlar amalga aylanib ketishlik xavfi bor.
ana shu katta katta gunohlarni qilib qo'ygan odamlar bor. Ular ham o'zi aslida mana shu gunohni qilishni xohlashmagan.
shunga kirib qolishdi, oyog'i toyilib ketdi. Nimaga? Hozir biz aytayotgandaqa, o'y fikriga erkinlik bergan. O'sha qarash kerak bo'lmagan tomonga bir qarab qo'ygan. Ikki og'iz hazillashib bir so'z otgan, tabassum qilgan, gaplashgan, va'dalashgan, uchrashgan, keyin fahsh bo'lgan. Demak, ana shu katta gunohlarga kirib qolganlarni shu gunohga tushib qolishligining asosiy sababi o'y hayoliga erkinlik bergan.
berishlik. Shuning uchun ehtiyot yuzasidan, taqvo yuzasidan o'y hayolingga erkinlik bema birodar. Gunoh mansiyat haqida fikr qilma. Ha, bu o'y fikring uchun hisob kitob qilinmaysan, ammo buni orqasida katta xatar bor. Vaqt o'tishi bilan ana shu o'ylaring sekin astalik bilan amalga aylanib qolishi mumkin. Voqelikda ana shu mansiyatga duch kelgan paytingda unga qarshi turgani zaiflashib qolasan.
insonni o'yidan, insonni qalbidan o'tadigan narsa olti xil bo'ladi. Shundan uchtasiga gunohkor bo'lmaydi, qolgan uchtasiga gunohkor bo'ladi.
qalbni biror narsaga qanday bog'lanish haqida ibn hajar rohimahulloh alih, ibn abijamradan quyidagi rivoyatni keltirgan.
qalbga keladigan narsalar quyidagi tartibda bo'ladi. Oltita. Alhammatul. Birinchisi, ko'ngilga kelish. Allammatul. Ikkinchisi, istak paydo bo'lish. Alxotoratul. Uchinchisi, o'y fikr kelishi. Ko'ngilga kelish, istak paydo bo'lish, o'y fikr kelish. Bu uchtaga gunohkor bo'lmaysiz. Chunki buni siz nazorat qila olmaysiz. To'rtinchisi,
a niyatu, niyat qilish. Beshinchisi, al irodatu, qasd qilish. Oltinchisi, al azimatu, azma qaror qilish. Mana bu uchtasiga gunohkor bo'lasiz endi. Ma'qulmi? Birinchi uchtasi, ko'ngilga kelishi, istak paydo bo'lishi, o'y fikr kelishi, bu siz kontrol qila olmaysiz, nazorat qila olmaysiz buni. Unga gunohkor bo'lmaysiz. Ammo undan keyingi uchtasi niyat, qasd, azma qarorga gunohkor bo'ladi.
gunohkor bo'lasiz. Shuning uchun boshidagi uchtani yo'q qilib qo'ying da. Keyingi uchtalikka yetmay qovurasiz. A u billah imenno shaytonni, shayton nimalarni olib kelmaydi xayolingizga? Shunaqa bir noma'qul, umuman insonni tabiatiga to'g'ri kelmaydigan fikrlarni, o'ylarni olib kelgan paytda, inson boshida bo'g'ib qo'ysa bu fikrlarni, keyin niyat qilmaydi, qasd qilmaydi, azmaqaro bo'lmaydi. Shuning uchun birodarlar, buni oxirgi uchtasida gunohkor bo'ladi.
yana bir karra takrorlaymiz. Kim doim Allohni o'zining fikrida, o'yida tutsa, kuzatib turganini qalbi bilan his qilsa, bas Alloh unday bandani adashib ketishligidan saqlaydi. Endi siz gunohni hayolingizga kelganda qaytarib tursangiz, oyoq qo'lingiz bilan gunoh qilmaysiz da. Alloh aziz va jalloh ana shu gunoh ma'siyatni