29-QISM / ZIKR MANZILATI (1/5) / NAFSNI POKLASH / ABDULLOH DOMLA / ABDULLOH DOMLA

audhu billahi minash shaytonir rajim, ya ayyuhilladina amon u dhukurulloha dhikron kafiro va sabbihuhu bukratan va asida. Alloh taolo qur'on akamda siz bilan bizga xitob qilib aytadi, ey mo'minlar, Allohni ko'p zikr qilinglar va erta yu kech u zotni poklab tasbeh aytinglar. Mana shu oyat siz bilan bizga zikrni vojib qiladi, zikrni farz qiladi.

ulamolar aytishadi, insonning a'zolarini har bittasini o'zini alohida ibodati bor.

mana shu a'zolarimiz bilan qiladigan hamma ibodatlarimizni ma'lum bir vaqti bor.

namozni o'qiydigan ma'lum vaqti bor, ro'zani tutadigan ma'lum vaqti bor, hajni umrani qiladigan ma'lum vaqti bor. Vaqti o'lchovi bor. Demak, muayyan vaqtdagina qilinadigan ibodatlar. Zikr esa, uni muayyan vaqti yo'q. Zikr qalb bilan, til bilan bo'ladi, uni muayyan aniq vaqti yo'q, vaqtincha emas.

vo aqimi solati li zikri deydi Alloh taolo qur'onida. Meni zikr qilish uchun namozni to'ks ado qil. Qarang, namozdan ko'zlangan maqsad Allohni zikri bo'lyapti yana. Zikr. Valiylikning eshigi. Allohni do'sti, valisi bo'lishini xohlagan banda, zikrni o'ziga lozim tutishligi kerak bo'ladi. Kimda zikr bor bo'lsa, demak u Alloh bilan bog'lana oladi. Kimda zikr yo'q bo'lsa,

Allohdan uziladi. Zikr birodalar qalbning hayoti va quvvati. Zikr qilgan odamning qalbi tirik bo'ladi, hayot bo'ladi va quvvatli bo'ladi. Qachon mana shu qalb, til zikrdan uziladigan bo'lsa, jasad qabrga aylanib qoladi. Zikr yurtning obodligi. Siz bilan bizni xonadonimiz faqatgina Allohni zikri bilan obod bo'ladi. Zikr mo'min

ning quroli mana shu zikr degan quroli bilan mo'min o'zini nafsini yomonligi va shaytonni vasvasasiga qarshi kurashadi. Agar shu quroli yo'q bo'lsa, nafsi va shaytoniga qul bo'ladi. Zikr bilan Allohga bo'lgan shavq o'ti o'chiriladi. Zikr bilan qalblar davolanadi. A la bidikirillahi tatumayin nol qulub. Ogoh bo'linglar, deyapti Alloh taolo. Eshitib qo'y

qo'yinglar, bilib qo'yinglar, qalblar faqatgina Allohni zikri bilan orom bo'ladi. Tushunarlimi? Dunyo matohi bilan, pul bilan, mansab bilan, obro' bilan, mashhurlik bilan xotirjam bo'lmaydi. Siz bilan biz yaratgan parvardigorimiz aytyapti, ogoh bo'linglar, eshitib qo'yinglar, bilvolinglar, qalblar faqat Allohni zikr qilishligi bilan orom bo'ladi. Aniq bilaylik, zikr

qalbning hayoti. Qalb faqat zikr bilan tirik bo'ladi. Uylarimizda ana shu derazalarimizni gullarni terib qo'yganmiz tuyakka ekib. Suv quyib turasiz, chiroyli o'sib turadi. Suv quymasangiz nima bo'ladi? Quriydi, o'ladi. Birodarlar, qalb ham uni suvi bor. Qalb, uni hayoti bor. Mana shu zikr qalbning suvi bo'ladi, hayoti bo'ladi. Agar inson zikr qilmay qo'yar ekan

ni qalb kasal bo'ladi, quriydi, o'ladi. Astag'firulloh, alladina a manu va tatimay innu qulubuhum bidikirilloh, ala bidikirillohiy tatimay innul qulub. Ular iymon keltirgan, qalblari Allohni zikr qilish bilan orom oladigan zotlardir. Mo'minlar iymon keltirgan va ularning qalblari Allohni zikr qilganda orom oladi. Ogoh bo'linglar, qalblar

faqat Allohni zikri bilan orom oladi. Hasan basriy mana ulug' tobenlardan, bu kishi aytadi, halovatni uchta narsada qidiringlar. Muomalada mana shu uchta ishdan bittasida bo'lishligi kerak. Agar mana shu uchta ishdan bittasida bo'larkan, mo'min halovatda bo'ladi, qalbi oromda bo'ladi, sakinatda bo'ladi. Namozda, zikrda va qur'on tilovatida.

agar deydi hasan basriy, zikrda, namozda, qur'onda turib, halovatni topsanglar topdinglar, ammo namozda ham, zikrda ham, tilovatda ham uni topmasanglar, bilinglarki, sizlar uchun Allohning eshiklari yopiq ekan.

murodalar, doim Allohni zikr qilib yuradigan odamni hayoti osuda, qalbi hosilida jam, sakinadda ekanligiga hayron bo'lmanglar.

. Doim zikrda yurgan odamni hayoti, qalbi osoyishta ekanligidan hayron bo'lmanglar. Buni o'rniga g'ofil insonlar, Allohni zikr qilishdan g'ofil bo'lganlar qanaqa qilib kun kechiryapti, shunga hayron bo'linglar.

inson gohida o'zi bilan robbisini o'rtasida bir to'siq borligini his qiladi. Samo eshiklari go'yoki yopiqdek. Qur'on tilovat qiladi, hech narsani his qilmaydi. O'tirib zikr qiladi, hech narsani his qilmaydi. Qur'on tilovat qiladi, hech narsani his qilmaydi. Bu nima degani? Bu qanaqa holat? Bu samo eshiklari siz uchun yopiq degani. Nima sababdan yopiq bu eshik? Bilasizmi?

demak, amaldan o'qisam bor.

orom olib ko'rgan bo'lsangiz zikr bilan, qur'on bilan. Keyin shu narsadan uzilib qolganingizda nimadan mahrum bo'lganingizni bilasiz, chunki totib ko'rgansiz da. Endi umuman bir marta ham Alloh bilan bog'lanib, qalbingizda sakinatni his qilmagan bo'lsangiz, doim g'aflatda bo'lgan bo'lsangiz, hushyorligini, qalbni tirigini qayerdan tushunasiz? Qalbing uyg'onmi desa, ha deydi. Allohga bog'langanmi qalbingizda, ha deydi. Lekin aslida chi?

inson Allohdan ajralib qolganligini his qilishi uchun avval Allohga bog'lanib ko'rgan bo'lishligi kerak.

hasan abdulla aytyapti, halovatni uchta narsada istanglar. Birinchisi, namozda, zikrda, qur'on to'lovotida. Mana do'ppini boyagi qo'yib qo'yib o'ylanib ko'ring da. Uyda qur'on o'qiysiz. Yoki zikr aytasiz o'tirib. Yoki namozda turasiz. O'sha halovatni his qilganmisiz bir marta? Kecha shu yerda talaba o'qiyotgan akalarimizdan bittasi aytyapti,

di. Mana shu keyingi to'rt rakatda men shu narsani topdim deyapti. Uzildim dunyodan deydi. Salom bergandan keyin qaytdim bu yerga deydi. U xayoli bozorda qo'ygan mashinasiga ketgan emas. Haqiqatdan dunyodan uzilgan mana halovat. Eslab ko'ring da shu narsa bo'lganmi? Qarang, shunaqa narsa bor, totib ko'rgansizmi? Yo'q, totimagansiz, demak muammo bor. Endi amalimizda nuqson bor.

saxoba ikrom bilan namoz o'qiganda dunyodan uzilishgan.

ketadi. Oyog'ini kesib bo'lishadi, zikrni to'xtatayotgan ekan, xushidan ketadi og'ridan. Ana qanaqa bo'lgan odamlar? A la biddi kirillayhi tatmayin nol qulub. Ogoh bo'linglar, Allohni zikr qilish bilan qalblar orom olur. Inson o'zini qalbini beparvo tashlab qo'ymasligi kerak. Naoborot aytishim mumkin, alhamdulillah, musulmonman, namoz o'qiyman, aqidam to'g'ri. To'g'ri, go'zal. Juda

ham go'zal. Lekin qalbingchi? Qalbing tirikmi? Qalbing Allohga iqbol qilgan bo'lishi kerak emasmi? Qalbing Allohga muhabbatli bo'lishi kerak emasmi? Qalbingda Allohdan bo'lgan qo'rquv bilan umid bir vaqtni o'zida jamlanishi kerak emasmi? Agar qalbimizni ishiga bee'tibor bo'ladigan bo'lsak, birodarlar, hayotni bir chekkasida qolib ketamiz. Demak, musulmon odamning qalbi uchta o'rinda halovat topadi. Namozda, qur'onda, zikrda.

uchalasidan bittasida bo'lishligimiz kerak bo'ladi. Agar eshiklar biz uchun yopiq bo'lganini ko'rsak, bilaylikki, amallarimizda kamchiligimiz bor. Birodarlar, shayton odam bolasini g'aflat bilan yengib qo'yadi. Shayton odam bolasini g'ofillik bilan, g'aflat bilan yengib qo'yadi. Endi xuddi shunga o'xshagandek banda shaytonni zikr bilan yengadi. Demak, yo siz shaytonni

yangasi zikr bilan, yo u sizni yengadi g'aflat bilan. Demak siz yo g'olibsiz, yo mag'lubsiz. Uchinchi variant yo'q. Odamlarda juda ko'pchiligi mag'lub g'ofil. Zikr solih amallarning ruhidir. Zikrsiz solih amal mayyiddir. Ya'ni qalbingiz bilan turibsiz, iqbol qilib

Allohga, namozda. Yoki sheriklardan uyalganingizdan turibsiz chiqib ketgani. O'zi chiqib ketgingiz kelyapti. Demak qalb o'lik, chiqib ketavering uni avvalo degan bo'lsa. Ehson qilgingiz yo'q. Qalbingiz bilan emas bu. Sherigingizdan hijora tugandan beryapsiz. Demak o'lik bu amal. Demak birodarlar, zikrsiz, tirik qalbsiz, solih amallar o'lik bo'ladi. Hozirgi kunda birovga yaxshilik qilib

bo'lmaydi degan gaplarni eshitib qolamiz a? Hozir birovni yaxshiligini biladigan zamon emas. Eshitamiz a, ehtimol o'zimizdan ham chiqib qoladi. Bilasizmi kim aytadi bu gapni? Qalbi o'lik odam aytadi. Agar insonni qalbi o'lik bo'lsa va mana shu holatida solih amal qiladigan bo'lsa, uning bu amali ko'proq odamlarda rozi qilish tarafiga og'ib ketadi. Nifoq

og'ib ketadi. Riyoga xo'ja ko'rsunga og'ib ketadi. Qaytaraman. Agar insonni qalbi o'lik bo'lsa, zikr bilan tiriltirib yubormagan bo'lsa, qalbi o'lik bo'lsa, g'ofil bo'lsa, shu holatda qilgan savob amallaridan odamlardan mukofotni kutishni boshlaydi. Odamlardan rahmatni minnatdorchilik kutishni boshlaydi. Agar uni bu yaxshiligiga minnatdorchilik bildirishmasa, uni maqtashmasa, qadrlashmasa, jazavaga tushadi. Alamlanadi.

minnat qiladi. Bu amal uchun maqtovni kutadi. Qilgan amalingiz uchun maqtovni kutayotganligingiz, birodar, qalbingizni o'liligiga dalolat. Tushunarlimi? Hech kim rahmat demaydi da. Chakana ham ish qilib qo'yganingiz yo'q. Qanchadir savdolab qo'yganisiz, qanchadir yordam qildingiz. Hech kim nomard deydi. Rahmat ham deb qo'ymadi ya, qaradingiz. Ha demak, qalbingizni

o'lik holda qildingiz bu savobni. A musulmon odam qanaqa bo'lardi agar qalbi tirik bo'lib turib savol ma'lum qilsa? Yashirarmidi? Yashirarmidi yo ko'z ko'z qilarmidi? Ubayibnika ab roziyallohu anhu kunda aytadigan zikrlari bor. Yo Rasululloh, har kuni aytadigan zikrlarimni qanchasi sizga solovat bo'lsin? Rasululloh aytdilar, qancha ko'p bo'lsa, shuncha yaxshi.

kunda aytadigan zikrlarimni uchdan biri sizni zikringiz bo'lsinmi? Masalan, bir soat zikr aytadigan bo'lsa ertalab, shundan uchdan biri sizga salovat bo'lsinmi? Qancha ko'p bo'lsa, shuncha yaxshi. Yarmi sizga salovat bo'lsinmi? Qancha ko'p bo'lsa, shuncha yaxshi. Hamma zikrim sizga salovat bo'ladi. Nabiy sollallohu alayhi vasallam qarab turib, idan, tukfa, hamma

muka va yuqufaro damuka dedilar. Ha unday bo'lsa, gunohlaringiz kechirilishi, g'amlaringiz hal bo'lishiga kifoya qilar ekan da, deydilar. Qanday endi, domla, bir kunda bir soat salvat aytib qo'ysam. Shu bilan problema ham hal bo'lib qoladimi? Ha, bizniki hal bo'ladi, senniki hal bo'lmaydi. Nima uchun senniki hal bo'lmaydi? Sen ishonmayapsan. Senniki hal bo'l. Sen million marta aytsang ham hal bo'lmaydi. Chunki Rasulullohim

ni so'zini aqidaga olmayapsan imonga. Va'dala bizning muammoyimiz shunda. E'tiqodimiz, ishonchimiz sust. Gunohlaringni kechirilishiga kifoya qiladi, g'amlaringni yechilishiga kifoya qiladi. Demak, birodarlar, zikr bu qalbning hayoti. Zikr bu qalbning suvi. Qalb faqatgina Allohni zikri bilan tirik bo'ladi. Qalb faqat Allohni zikri bilan orom oladi.

zikr, mo'minni shaytonga va nafsiga qarshi bo'lgan quroli. Inson zikr bilan shayton va nafsini yengadi yoki shayton uni g'aflat bilan yengib qo'yadi. Inson yo g'olib bo'ladi, yo mag'lub bo'ladi. Aquluq avliyuhada va astag'firullohu alayhi va lakum. Assalomu alaykum va rahmatullohi ta'alib va barakatuhu.