Bu qism hali tekshirilmagan (qoralama). Quyida namuna sifatida 1-qism matni ko'rsatilmoqda.
0:00
32:10
ilm, dinimiz ilm. u bizni doim ilmli bo'lishiga tushunadi. kimda kim ilmsiz, ta'lim, tarbiyasiz, yuksakilikka yetishaman desa, albatta bu odam adashgan bo'ladi. ilm kerak emas desa, albatta adashgan bo'ladi. agar insonlar ilmni tark qilishsa, ustozlarni, ulug'molarni etagini ushlamasa, ilm va kitobni tashlab qo'yadigan bo'lsa, shubha yo'qki, bular payg'imiz vesadam qoldirib ketgan ta'limotdan ancha
ali o'n yoshda bo'ladi shunda. payg'ambarimiz suvsallam hadicha onamiz bilan namoz o'qiyotganini ko'rganida, ey muhammad nima bu deb so'radi. o'n yashar bola. payg'ambarimiz suvsallam unga islomni, taufitni, dinni tushuntirdi. uni islomga kirishlikka chaqirdi. ali, men bir o'ylanib ko'ray dedi. o'n yashar bola. ya'ni shaxsiyatini ko'ringki, o'n yashar bola o'ylab ko'ray deyapti. bu dinni ixtiyor qilishlik juda bir juda bir
sakkiz yoshga kirganida onasi bilan bir joyga safar qilishadi. mana avvalgi darslarimizda aytdik, arab qabilalari bir biriga tez tez hujum qilib, tirikchiligini urush bilan o'tkazishar edi. bir qabila ikkinchi qabilani bosib olib, ayollarini, bola chaqa mol dunyosini olib ketib, ozgina tirikchilik qilishib olar edi va hokazo. ana shu bir biriga hujum qilayotgan qabilalar ularda ham asr qilib olib ketdi. zaydni olib borib, qul bozorida sotib yuborishdi. ozod bo'lgan zayd emli horisa qul bo'lib sotilib ketdi.
payg'ambarimiz so'z salomni qo'lida xizmatkor qo'li edi. payg'ambar so'z salomning hayotini o'qib o'rganar ekanmiz, mana ko'p ko'p qaytib aytyapmiz. hayotidagi har bitta holat siz bilan bizga ibrat bo'ladi. tijoratda muomalasini ko'rdik, yoshliklar qanday bo'lganligini ko'rdik. mana endi qo'l bilan qilayotgan muomalasi. zaydini xolisiga saidi bo'lgan payg'ambarimiz so'z salom shunday bir go'zal muomala dediki, payg'ambarimizni butun vujudi bilan, qalbi bilan yaxshi ko'rib qolgan edi.
zaytni qul qilib sotib yuborganlaridan keyin otasi xorisa uzoq vaqt istab yurdi. endi o'zini bolasi, qayerda bo'lmasin, qancha pulga bo'lmasin, qaytarib olib keladi. istab yurar ekan, natijaga erisha olmadi, topa olmadi. zaytinni xorisaning qabiladoshlari hajma usumida makkaga kelishdi, zaytni ko'rib qolishdi. buni xabarini borib otasi xorisaga yetkazishdi. xorisa qodir bo'lgan
otasi bilan uyiga ozod holda qaytib ketish edi o'rniga, qul bo'lib qolish edi, xohlaydi.
xohlang, men bilan qoling, xohlang, bular bilan keting dedi. zaydimni xorisa nimani tanladi? hech ikkilanmasdan muhammad bilan qolaman dedi. buni eshitib otasi dahshatga tushib, o' bola, esingni yig', qul bo'lib qolasanmi? ota ening bilan, o'zingni yurtingda ozod bo'lib yashash to'niga qul bo'lib qolasanmi dedi. zayd yana qaytarib aytdi, muhammad bilan qolaman dedi. allohga qarasamki, men bu kishidan butun dunyoga almashtirib bo'lmaydigan
rahmatni, mehribonligini ko'rdim. allohga qasamki, ota onam ham menga muhammad muomala qilganchalik qila olmaydi. bu hali payg'ambarimiz payg'ambar bo'lmasdan turib bo'layotgan ishida. e'tibor beringlar, payg'ambarimizni go'zal axloqi, oliy bir insoniy fazilatlariga bir dalolat qiladigan holatida, qul. otang bilan ketasanmi desa, muhammad bilan qolaman. chunki ota onam ham menga bunchalik muomala qila olmaydi deb aytyapti. payg'ambarimizni qulga qilgan muomalasini ko'raylik.
zayd mana shu javobni berganidan keyin, xorisa bundan bir norozi bo'lib turganini ko'rib, payg'umiz respublikasi otasini ko'nglini yo'qotish uchun yuringlar dedi. hammasini yetalab, ka'bat ulug' olib yubordi. qurayish hammasi jamlanib turgan joyda, payg'umiz respublikasi baland ovozlari bilan, ey qurayish, ey qurayish, zayd bugundan boshlab meni o'g'lim, u ozod. agar men o'lsam, u mening merosforim bo'ladi. ya'ni zaydimni muhammad
muhammad dedi. shu kundan boshlab zaydimni xorisa emas, zaydimni muhammad deb chaqirish olgan bo'ldi zayd. xorisa ko'ngli taskin topib ketdi. zaydimni xorisa mana shu ixtiyor bilan nimani tanlaganligini hali bilmas edi. kimni xizmatini ixtiyor qilib qolganligini, qanday bir katta yutuqda yetishganligini bilmas edi. payg'ambarimiz o'g'illari hammasi yoshligida vafot qilgan edi. payg'ambarimiz zayd
bir birodari bo'ladi, do'sti bo'ladi. payg'ambarimizdan ikki yosh kichkina. islomni qabul qilgan paytda o'ttiz sakkiz ga kirgan bo'ladi. qurashning eng oliy nasabli, hurmatli, badavlat, sa'yi kishilaridan. nabisoslarim aytadilar, kimga islomni ro'para o'qimay, kimni da'vat qilmay, albatta so'rab surishtirgan. nima bu din? payg'ambar nima? talqid nima? faqat abu bakr
buni islomi haqida bir alohida to'xtalib gapirishimiz kerak. chunki abu bakr sizni roziyoyi alloh haqida payg'um assalom aytadilar. agar abu bakrning iymoni va ummatning iymoni taroziga qo'yib tortilsa, abu bakrning iymoni albatta og'ir keladi deydi. bu qanday bir ulug' bir martaba? nabiyat salom aytadilar. mana abu bakr roziyoyi allohning xuddi hayotini besh juma gapirgan bo'ldik. eshitdik. ko'p tafsilotlarga kirib o'tirmaymiz.
jannatiyligini eshitgan oltita odam, abubakirni qo'lida imonga kelgan bo'lsa, demak, mana shu oltita odamni qilgan hammasini savobidan abubakirga ulush bor.
bunga o'zini qilgan amalini qo'shing. endi bu ash alay mubashshalarni oltitasi, qaysinisi abubakirga yeta oladi?
yomon sunnatda, yomonlikni inson o'rtasida tarqatsa, odamlar mana shu yo'lga ergashib turib, gunoh topishsa, shu yomonlikni boshlagan odamga ulush bor.
endi bu oltita odamni kim da'vat qildi?
tur jangchilardan bo'lgan, yengilmagan birodarlar. ikkita qo'liga qilich bilan tinch olib tushgan ekan, ikki tomonga.
cho'llar, qarilar meni dedi, xor qildi deydi. chunki islomda qabul qilganlar yoshlar bo'lgan, qarilar xohlamagan bu narsani.
nabiya asr alloh o'zining da'vatini, risolatni, rahmatni yer yuziga olishlikni boshlashdagi bitta ayol, bitta erkak, ikkita yosh bola bilan boshladi.
kambag'al bechora qo'llarini. buni hikmatini bilaman. nimaga endi kattalar, nimaga bir boylar, zod olganlar, kiborlar pul bilan keltirib, nimaga faqirlar? bu alloh taoloning sunnat ekan. payg'ambarlarni tarixiga murojaat qiladigan bo'lsak, payg'ambarlarga ham zayid bechora bo'lgan. nimaga? chunki diniy shariat, bu havoni nasibini sindirib, xohishlarini o'ldirib, ollohni o'g'rigini bildirib,
o'n kun ishlaganimda, hayotimni qoqishimni qoqishimiz ekan. atrofdagi odamlar xohlagan ko'chasiga zo'r ekan. kibor botir akalar, albatta, hayotimni o'ziga buzib yuboradigan kimga tushdi, tushdi, tushdi. xohlamasdim. abu jahl aybimiz bitta kalima aytdi. voy, voy, voy. la iloha, iloh kalimasini aytib qo'y, jannatga kirasan desa, ey muhammad, o'nta kalima ayt, qaytaraman. lekin buni aytmayman derdim. sababi, iloh kalimasini tushunganligi uchun u abu jahl aytmasa.
aytsa, javob berish kerak, o'zgartirish kerak hayot ham. lekin kibr yo'q qo'ymasin unga.
bu yerda. payg'immat so'z islami hayoti ham xuddi shu narsa takrorlanyapti. zaiflar iymon keltirdi.
o'mrotuhu hamma latal xatob, fi jiydixabulunning massasi. abu lahabning qo'llari qurigay, halok bo'lgay. aniqki, u qurdi, halok bo'ldi. moli mulki va kasb qilib topgan narsalari unga asqatgani yo'q. yaqinda u va uning o'tin orqalagan, bo'ynida pishiq toladan eshilgan, arqon bo'lgan xotin, lovullab turgan alangariy do'zaxga kirgay. abduluzzoni, ya'ni abu lahabning xotini
agar yana diniyni gapidan gapiradigan bo'lsang, gapirma. biz eshitmaymiz dedi. payg'im assalom indamadilar. holat, gapirishlikka to'g'ri kelmayotganligini ko'rgandan keyin, indamay qo'ydilar. kim? yedinglarmi? eshitinglarmi? men shuncha chiqim qilib qolaveraman gapirmasdan. eshitasizlar gapimni dedimi? da'vat qilishdan o'rganaylik payg'im assalomdan.
uyga chaqirdi, rasxod qildi, chiqin qildi, qancha vaqti ketdi. endi yeganingdan keyin eshitishasan da, nima men senlarga. qolaveraman mulchakada, dedimi? demak, da'vat qilinadigan holat bor. da'vat qilinmaydigan holat bor. munosib o'rin bor, munosib payt bor. bepayt unga gapirsangiz gapingizni olmaydi, haq bo'lsa ham. biz kimni o'rganamiz da'vat qilishni? payg'ambarimiz so'z salomlari. eshitishni xohlamayotgan odamga,
qandaydir qo'l ostidagi bir itoatdagi odammiz. ikkinchisi, olmasligi aniq, bu odamga gapirgan odam xato qiladi. bir marta aytdingiz, ikki marta olmadimi, adab isrof qilinmaydi. uchinchisi, yo oladi, yo olmaydi. endi bunga xohlang gapiring, xohlang gapiring, men gunohkor bo'lmaysiz gapirsangiz. gapirmasangiz ham gunohkor bo'lmaysiz. unaqa yoqasini ushlab bo'g'ishlik yo'q. keyin payg'ambarimiz so'rasalar, boshqa bir ziyofat uyushtirdilar, abduluzzoni aytmadilar. undan keyin
nima qilish kerak desa, payg'ambarimizni siyrakini o'qisa, yana chiqyapti javob. abdulzodan boshqa hammasini chaqirib turib, yedirib, ichirib bo'lib, sovg'alarni berib, ko'nglilarni yumshatib turib, bittama bitta da'vat qildilar. nomma nom aytib keldilar. ey falonchi, o'zinglardir jahon namozidan saqlanglar. nomma nom. ey sofiya bint abdulmuttolik, alloh taoloning huzurida sizga hech qanday yardon berolmayman. bittama bitta. ey fotima bint muhammad.